Najważniejsza zasada brzmi: zachować spokój i nie dotykać nietoperza gołymi rękami. Wszystkie krajowe gatunki są objęte ścisłą ochroną, a większość przypadkowych gości chce po prostu odpocząć albo znaleźć wyjście.
Dlaczego nietoperze pojawiają się w budynkach właśnie teraz?
Od końca lata do połowy października trwa intensywna jesienna wędrówka wielu nietoperzy. Przenoszą się z miejsc rozrodu i żerowania do kwater zimowych. Po drodze mogą zatrzymywać się w szczelinach elewacji, wywietrznikach, skrzynkach licznikowych, na strychach i klatkach schodowych.
To nie musi oznaczać stałej kolonii. Jedno zwierzę może wykorzystać budynek tylko na kilka godzin lub dni. Późną jesienią nietoperze szukają miejsc chłodnych, wilgotnych, spokojnych i zabezpieczonych przed mrozem, takich jak piwnice, fortyfikacje, studnie oraz podziemia.
Gdy nietoperz lata po pokoju
Zamknij drzwi do pozostałej części mieszkania, usuń z pokoju dzieci i zwierzęta domowe, zgaś światło, odsłoń zasłony i szeroko otwórz okno. Najlepiej zrobić to po zmroku. W wielu przypadkach nietoperz sam odnajdzie otwór i wyleci.
Nie próbuj strącać go ręcznikiem, miotłą ani spryskiwać wodą. Chaotyczne gonienie zwiększa ryzyko urazu zwierzęcia i człowieka. Nietoperz nie atakuje ludzi z powietrza. Krąży po pomieszczeniu, bo szuka wyjścia i orientuje się za pomocą echolokacji.
Gdy zwierzę usiądzie i nie odlatuje
Jeżeli nietoperz spocznie na ścianie lub zasłonie, Lasy Państwowe zalecają metodę z pudełkiem. Bez dotykania przykryj zwierzę pojemnikiem, a następnie delikatnie wsuń pod spód sztywny karton. Użyj grubych rękawic i nie chwytaj go bezpośrednio.
Pudełko powinno mieć małe otwory wentylacyjne i być zabezpieczone przed ucieczką. Zdrowe, aktywne zwierzę można wypuścić po zmroku w spokojnym miejscu, otwierając pojemnik i pozwalając mu samodzielnie odlecieć. Jeśli jest osłabione, ranne albo nie lata, potrzebna jest konsultacja ze specjalistą.
Hibernującego nietoperza nie wolno przenosić do ciepła
Podczas hibernacji temperatura ciała i metabolizm nietoperza bardzo mocno spadają. Każde niepotrzebne wybudzenie wymaga spalenia części zapasów tłuszczu, które muszą wystarczyć aż do wiosny. Ciepłe pomieszczenie nie jest ratunkiem, lecz może przyspieszyć wyczerpanie zwierzęcia.
Jeśli nietoperz spokojnie zimuje w piwnicy lub innym chłodnym miejscu, najlepiej go nie oświetlać, nie fotografować z bliska i nie dotykać. Problem zaczyna się wtedy, gdy planowany remont lub uszczelnianie budynku zniszczy schronienie. Takie prace przy chronionych gatunkach wymagają wcześniejszej konsultacji.
Nie każdy mit o nietoperzach jest niewinny
Nietoperze nie wplątują się celowo we włosy i nie są latającymi gryzoniami. Są odrębną grupą ssaków, a krajowe gatunki żywią się przede wszystkim owadami. Jednocześnie pozostają dzikimi zwierzętami, dlatego nie należy ich brać do rąk ani traktować jak domowych pupili.
Giżycko ma wiele historycznych podziemi i grubych murów kojarzących się z dobrymi zimowiskami, ale nie wolno bez danych przypisywać konkretnej kolonii do wybranego obiektu. Historię i zasady zwiedzania największej fortyfikacji miasta opisujemy w przewodniku Twierdza Boyen w Giżycku. Nietoperze najlepiej oglądać z dystansu i tylko tam, gdzie nie zakłócamy ich odpoczynku.
Źródła: Lasy Państwowe, materiały „Jesienne wędrówki nietoperzy” oraz aktualne instrukcje postępowania z nietoperzem w budynku. Stan informacji: 12 października 2026 roku.
Dyskusja
0 komentarzy