Gdzie leży Puszcza Piska i czym właściwie jest?
Puszcza Piska rozciąga się na południu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich i dalej ku Równinie Mazurskiej. Jej krajobraz nie kończy się na drzewostanie. Tworzą go również duże jeziora, mniejsze zbiorniki, torfowiska, doliny rzeczne, łąki i miejscowości położone na skraju lasów. Dlatego wyjazd można zaplanować od strony Pisza, Rucianego-Nidy, Ukty, Wiartla albo Orzysza, zależnie od tego, czy celem ma być spacer, rower, kajak czy spokojna obserwacja przyrody.
W dokumentach ochronnych występują dwie podobne, ale różne nazwy. Obszar specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Puszcza Piska ma kod PLB280008 i powierzchnię 172 774 ha. Ostoja Piska PLH280048 chroni siedliska na powierzchni 57 826,60 ha. Nie należy więc traktować tych granic jako prostego odpowiednika turystycznej nazwy puszczy.
Dlaczego ten las wygląda inaczej w różnych miejscach?
Południowa część regionu ma wiele piaszczystych siedlisk, na których ważną rolę odgrywają bory sosnowe. W innych fragmentach pojawiają się lasy mieszane i liściaste, olsy, podmokłe obniżenia oraz brzegi jezior. Rzeźba terenu również się zmienia. Na północy częściej widać faliste i pagórkowate formy polodowcowe, a dalej na południe krajobraz staje się bardziej równinny.
To właśnie ta mozaika sprawia, że dwie wycieczki do Puszczy Piskiej mogą wyglądać zupełnie inaczej. Spacer przy Jeziorze Nidzkim daje inne wrażenia niż trasa przez lasy w rejonie Pisza albo wyprawa kajakowa Krutynią.
Puszcza Piska jest ważną ostoją ptaków
Duży obszar Natura 2000 wyznaczono przede wszystkim z myślą o ochronie ptaków i ich siedlisk. W oficjalnych zestawieniach pojawiają się między innymi bielik, orlik krzykliwy, kania czarna i ruda, bocian czarny, żuraw, derkacz, zimorodek oraz kilka gatunków dzięciołów. Obecność gatunku w dokumentacji nie oznacza oczywiście, że zobaczymy go podczas każdej wycieczki. Najwięcej daje cichy spacer, obserwacja z dystansu i cierpliwość.
Nie warto schodzić z wyznaczonej drogi tylko po to, aby podejść do ptaka lub zrobić zdjęcie. Część stanowisk objęta jest ochroną strefową, a dokładne lokalizacje gniazd nie są informacją turystyczną.
Rezerwaty i Mazurski Park Krajobrazowy
Na terenie puszczy znajdują się obszary o różnym reżimie ochronnym. Rezerwat Jezioro Nidzkie ma obecnie 2950,87 ha i obejmuje cenny krajobraz jeziora oraz jego otoczenia. Rezerwat Jezioro Pogubie Wielkie chroni między innymi siedliska ptaków wodnych. Znaczna część zachodniego obszaru puszczy znajduje się także w Mazurskim Parku Krajobrazowym.
Granica rezerwatu nie zawsze jest widoczna jak ogrodzenie. Przed wyjazdem najlepiej sprawdzić aktualną mapę zarządcy terenu oraz zasady obowiązujące na wybranej trasie. Dotyczy to szczególnie wodowania sprzętu, biwakowania, wjazdu samochodem i poruszania się poza udostępnionymi drogami.
Jak zaplanować wycieczkę z Giżycka?
Na pierwszy wyjazd najlepiej wybrać jeden konkretny rejon, a nie próbować „zobaczyć puszczę” w ciągu kilku godzin. Pisz daje dostęp do południowo-wschodniej części kompleksu i miejsc związanych z huraganem z 2002 roku. Ruciane-Nida jest dobrym punktem dla osób zainteresowanych Jeziorem Nidzkim i kajakami. Ukta kojarzy się przede wszystkim ze szlakiem Krutyni, natomiast okolice Orzysza pozwalają poznać wschodni skraj obszaru.
Jeżeli szukasz krótszej wyprawy bez długiego dojazdu, zobacz najpierw nasze trasy spacerowe w Giżycku i okolicy. Puszcza Piska jest lepszym pomysłem na pół dnia lub cały dzień.
Pieszo, rowerem czy kajakiem?
Każda z tych form pokazuje inny fragment regionu. Trasa piesza pozwala zatrzymać się przy ścieżkach edukacyjnych i punktach terenowych. Rower daje większy zasięg, ale na drogach leśnych trzeba liczyć się z piaskiem, błotem i ruchem pojazdów gospodarczych. Kajak najlepiej planować na oznaczonych szlakach, z uwzględnieniem pogody, stanu wody i zasad obowiązujących w rezerwatach.
Nie wszystkie odcinki będą wygodne dla wózka dziecięcego albo osoby z ograniczoną mobilnością. Przed wyjazdem warto sprawdzić rodzaj nawierzchni, długość dojścia od parkingu i dostępność sanitariatów w konkretnym punkcie. Ogólne hasło „Puszcza Piska” nie mówi jeszcze nic o dostępności wybranej trasy.
Bezpieczna i odpowiedzialna wizyta w puszczy
W lesie należy trzymać się aktualnych zakazów wstępu, oznakowania i regulaminów. Ogień wolno rozpalać wyłącznie w miejscach do tego przeznaczonych. Samochód powinien zostać na parkingu albo przy drodze udostępnionej do ruchu. Śmieci zabieramy ze sobą, psa prowadzimy tak, aby nie płoszył zwierząt, a przy silnym wietrze rezygnujemy z wejścia między drzewa.
Latem warto mieć wodę i ochronę przed kleszczami. Po intensywnych opadach część dróg może być podmokła, a w okresach zagrożenia pożarowego zarządcy mogą wprowadzać dodatkowe ograniczenia. Aktualna mapa i komunikaty nadleśnictwa są ważniejsze niż opis zapisany kilka lat wcześniej.
Puszcza Piska czy Puszcza Borecka?
Puszcza Piska jest znacznie rozleglejsza i mocno związana z południowymi jeziorami oraz szlakami kajakowymi. Puszcza Borecka leży bliżej Giżycka i kojarzy się z bardziej pofałdowanym krajobrazem, rezerwatem Borki oraz żubrami. Oba kierunki są wartościowe, ale nie są zamienne. Najlepiej potraktować je jako dwie osobne wyprawy po mazurskiej przyrodzie.
Więcej sprawdzonych miejsc znajdziesz w dziale przyroda w Giżycku i na Mazurach.
Dyskusja
0 komentarzy