Na mapie form ochrony przyrody Warmii i Mazur pojawił się nowy obszar. Zarządzeniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie ustanowiono rezerwat przyrody „Sołdany”, który jest już 127. rezerwatem w województwie warmińsko-mazurskim.
Nowy rezerwat obejmuje teren o powierzchni 11 hektarów i położony jest na styku gmin Pozezdrze oraz Giżycko, na obszarze administrowanym przez Nadleśnictwo Borki.
Gdzie znajduje się rezerwat Sołdany
Rezerwat „Sołdany” zlokalizowany jest w gminach Pozezdrze oraz Giżycko, na terenach leśnych należących do Nadleśnictwo Borki.
Akt prawny ustanawiający rezerwat wydała Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Olsztynie. Zarządzenie z dnia 27 stycznia 2026 roku zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego.
Co jest celem ochrony rezerwatu
Celem ochrony rezerwatu przyrody „Sołdany” jest zachowanie kompleksu siedlisk bagiennych, w szczególności torfowiska przejściowego oraz borów bagiennych. Są to ekosystemy wyjątkowo wrażliwe na zmiany hydrologiczne i jednocześnie niezwykle cenne przyrodniczo.
Rezerwat obejmuje pozostałość rozległego, mszarnego torfowiska, które w przeszłości miało zupełnie inny charakter niż obecnie.
Historia torfowiska Sołdany
Ponad sto lat temu teren ten został odwodniony za pomocą systemu rowów melioracyjnych. W efekcie zanikło śródtorfowiskowe jeziorko, widoczne jeszcze na mapach z przełomu XIX i XX wieku. Dawniej otwarte torfowisko, pocięte licznymi torfiankami, z czasem w dużej części zarosło lasem.
W miejscu dawnego jeziorka rozwinęło się mszarne torfowisko przejściowe. Część otaczających je drzewostanów uschła w ciągu ostatnich kilkunastu lat, głównie w wyniku działalności bobrów. Obszary te zostały następnie zajęte przez roślinność szuwarową.
Jak wygląda torfowisko dziś
Obecnie torfowisko Sołdany jest dobrze uwodnione. Tworzą je silnie kwaśne mszary, w których dominują m.in. torfowiec wąskolistny, torfowiec kończysty i torfowiec magellański. Występują tu również żurawina błotna, turzyca dzióbkowata, wełnianka pochwowata oraz bagnica torfowa.
Na obrzeżach torfowiska rozwijają się zbiorowiska roślinne z dużym udziałem gatunków typowych dla torfowisk niskich. W jego bezpośrednim sąsiedztwie występują fragmenty boru bagiennego, a w najbardziej uwodnionych miejscach pojawiają się inicjalne brzeziny bagienne.
Pozostałą część rezerwatu zajmują zdegradowane lasy pobagienne, wykształcone na głębokim murszu, z dominacją świerka. Są to obszary dawnego torfowiska, które uległo częściowej mineralizacji w wyniku wydobycia torfu i obniżenia poziomu wód gruntowych.
Kolejny krok w ochronie przyrody Mazur
Utworzenie rezerwatu „Sołdany” to kolejny przykład intensywnych działań na rzecz ochrony torfowisk i siedlisk bagiennych w regionie. Rezerwaty przyrody są jedną z najwyższych form ochrony przyrody w Polsce i obejmują tereny o szczególnych walorach przyrodniczych, często zachowane w stanie bliskim naturalnemu.
Dla gmin Giżycko i Pozezdrze to także wzmocnienie przyrodniczej rangi tej części Mazur i kolejny argument za ochroną terenów, które pełnią ważną rolę w retencji wody i stabilizacji lokalnego klimatu.
